IP44 of IP65 in de badkamer: welke LED spots heb je nodig?
Kort antwoord: IP44 is voor het grootste deel van de badkamer voldoende, maar niet overal. Direct boven het bad en in de douche kies je IP65. De twee cijfers van de IP-waarde zeggen precies wat een spot aankan: het eerste cijfer gaat over stof, het tweede over water. IP44 is spatwaterdicht, IP65 is straalwaterdicht en stofdicht.
Wat betekent de IP-waarde van een LED spot?
IP staat voor Ingress Protection: de mate waarin een armatuur beschermd is tegen indringing van stof en vocht. Achter de letters staan twee cijfers.
| Cijfer | Eerste cijfer (stof) | Tweede cijfer (water) |
|---|---|---|
| 2 | Bescherming tegen vingers | Druppels tot 15 graden schuin |
| 4 | Bescherming tegen draadjes en gereedschap | Spatwater uit alle richtingen |
| 5 | Beperkt stofdicht | Waterstralen uit alle richtingen |
| 6 | Volledig stofdicht | Krachtige waterstralen |
| 7 | Volledig stofdicht | Kortdurende onderdompeling |
IP44 is dus beschermd tegen spatwater van alle kanten. IP65 is volledig stofdicht en bestand tegen echte waterstralen. Een uitgebreide uitleg van alle cijfers vind je in ons artikel over de IP-waarde oftewel Ingress Protection.
De badkamerzones: waar mag welke IP-waarde?
In Nederland wordt een badkamer verdeeld in zones. Hoe dichter bij het water, hoe zwaarder de eis aan de verlichting.
| Zone | Waar | Advies |
|---|---|---|
| Zone 0 | In het bad of de douchebak zelf | Alleen speciaal daarvoor bedoelde armaturen op laagspanning |
| Zone 1 | Recht boven bad of douche, tot 2,25 meter hoog | IP65 |
| Zone 2 | Tot 60 cm rondom zone 1, bijvoorbeeld boven de wastafel | IP44 volstaat, IP65 mag ook |
| Buiten de zones | De rest van de badkamer | IP44 is ruim voldoende |
Voor de exacte eisen geldt de NEN 1010. Laat de installatie in een badkamer altijd uitvoeren door een erkend installateur, en zorg dat de groep beveiligd is met een aardlekschakelaar.
Twijfel je welke verlichting bij jouw ruimte past?
Onze lichtspecialisten stellen gratis en vrijblijvend een lichtplan voor je op.
Is IP44 geschikt voor de badkamer?
Ja, voor het grootste deel van de badkamer wel. Boven de wastafel, boven het toilet, bij de spiegel en in de rest van de ruimte is spatwater het enige waar de spot tegen moet kunnen. Een IP44 badkamerspot is daar prima op zijn plek.
Waar IP44 tekortschiet is de plek waar direct water op de spot kan komen: recht boven de douche of het bad. Daar heb je te maken met stoom en met waterstralen, en dan is IP65 de juiste keuze.
Wanneer heb je IP65 nodig?
- Recht boven de douche of het bad (zone 1).
- In een inloopdouche zonder deur, waar de damp zich vrij door de ruimte verspreidt.
- In een kleine badkamer zonder raam of met beperkte ventilatie, waar het lang vochtig blijft.
- In een nis in de doucheruimte, omdat daar water tegen de spot aan kan slaan.
- Buiten, bijvoorbeeld onder een overkapping of in een gevel.
Alle straalwaterdichte uitvoeringen staan bij elkaar onder IP65 waterdicht.
Wat is het advies van Letsleds?
Ons advies is simpel: kies in de hele badkamer voor IP65. Het prijsverschil met IP44 is klein, je hoeft niet per spot na te denken over zones, en je hebt geen probleem als de indeling van de badkamer later verandert. Zeker bij een verbouwing waarbij de douche verplaatst kan worden, is dat de veiligste keuze.
Heb je al IP44 spots liggen of hangen ze er al? Laat ze dan zitten in zone 2 en daarbuiten, en vervang alleen de spots recht boven de douche of het bad door IP65.
Welke badkamerspot past bij jouw situatie?
| Situatie | Kies |
|---|---|
| Weinig inbouwdiepte of een betonnen plafond | Ondiepe IP65 spots of IP65 spots zonder trafo |
| Licht gericht op de spiegel of de douchewand | Kantelbare IP65 spots |
| Geen ruimte om in te bouwen | Opbouw IP65 spots |
| Strakke afwerking zonder zichtbare rand | Trimless IP65 spots |
| Klein en subtiel, bijvoorbeeld in een nis | Mini IP65 spots |
| Verlichting aan de wand naast de spiegel | IP65 waterdichte wandlampen |
Qua uitstraling kun je kiezen uit witte, zwarte en metalen badkamer inbouwspots.
Waar let je verder op bij badkamerverlichting?
- Lichtkleur. Rond 3000 kelvin geeft een warme, ontspannen sfeer. Wil je bij de spiegel goed kunnen scheren of make-up aanbrengen, dan werkt 4000 kelvin daar prettiger.
- Aantal spots. Reken globaal op één spot per 1 tot 1,5 vierkante meter, plus gerichte verlichting bij de spiegel.
- Dimbaar. Een dimbare badkamer is prettig voor ’s ochtends vroeg en voor in bad. Let dan wel op de juiste dimmer, zie kan ik mijn halogeendimmer gebruiken bij LED.
- Spanning. 230V is tegenwoordig de standaard, ook in de badkamer. Meer hierover in 230 volt of 12 volt in de badkamer.
Badkamer verbouwen? Laat een lichtplan maken
Bij een nieuwe badkamer bepaal je de posities van de spots meestal vóórdat het plafond dicht gaat. Dan is er weinig ruimte voor correcties achteraf. Onze lichtspecialisten tekenen kosteloos in waar de spots moeten komen, met de juiste IP-waarde per zone en het aantal per ruimte.
Vraag gratis een lichtplan aan
Veelgestelde vragen over IP44 en IP65 in de badkamer
Is IP44 geschikt voor de badkamer?
Ja, in zone 2 en daarbuiten. Denk aan boven de wastafel, bij de spiegel en in de rest van de ruimte. Recht boven de douche of het bad kies je IP65.
Mag IP44 in de douche?
Niet recht boven de douche. Daar kan een waterstraal de spot raken en is IP65 de juiste keuze. Naast de douche, buiten zone 1, is IP44 wel toegestaan.
Wat is het verschil tussen IP44 en IP65?
IP44 is beschermd tegen spatwater en tegen voorwerpen groter dan 1 mm. IP65 is volledig stofdicht en bestand tegen waterstralen uit alle richtingen. IP65 is dus de zwaardere uitvoering.
Is IP65 nodig boven de wastafel?
Niet verplicht, IP44 volstaat daar. Veel mensen kiezen toch voor IP65 in de hele badkamer, zodat alle spots identiek zijn en de indeling later kan wijzigen.
Kan ik IP44 en IP65 spots door elkaar gebruiken?
Technisch kan dat prima. Let er dan wel op dat de spots dezelfde afmeting, lichtkleur en lichtsterkte hebben, anders zie je verschil in het plafond.
Zijn IP65 spots ook geschikt voor buiten?
Ja. IP65 is straalwaterdicht en daarmee geschikt voor een overkapping, een carport of een gevel. Voor plaatsing in de grond of onder water heb je een hogere IP-waarde nodig.
